Ik ben in de koude winter van 1929 geboren en 21 jaar getogen in de stad Groningen; een ‘stadjer’ dus. Maar ook in het Ommeland heb ik rondgezworven. Ik ging bijvoorbeeld met moeder naar Usquert, waar opa woonde. Opoe was al overleden. In het huisje van opa hing een prachtige petroleumlamp met kralen over de glazen kap. Naast het huis hield hij kippen. Als het koud was, mochten ze in de bijkeuken lopen. Daar was ook het ‘kakhoes’. Opa sliep in de bedstee in de kamer, waar ook de potkachel stond. Als we op bezoek kwamen, maakte moeder het huisje schoon en ging ik met opa in de moestuin aardappels rooien en boontjes plukken. We namen altijd een maaltje mee ‘noar Stad’. Wat smaakte dat lekker, eigen gerooid en - geplukt eten. Wat een groot verschil met de stad!
Wij woonden in de Tuinbouwstraat op eenhoog boven onze zaak in centrale verwarming. Daar was een ‘goeie kamer’, een woonkamer en een keuken, met daarachter het platdak. Elke kamer had nog een bedstee; die werd gebruikt als kast. De wc was op de gang. Nog een verdieping hoger waren de slaapkamers. Onze woning werd -voor die tijd- zeer modern verwarmd door c.v.
Na Kerstmis kwam er altijd een man met een kar door de straat, die luidkeels riep: ‘Wie heeft er nog hazen- en konijnenvellen?’ Deze waren bestemd voor de bonthandel, voor mutsen, kragen en jassen.
In de jaren dertig kon je heerlijk en zonder gevaar buiten op straat spelen. ‘s Winters was er dan ijspret op de grachten van het Noorderplantsoen en gingen we sleetje glijden vanaf de zogenaamde Hoge Berg, een grote heuvel in het park. We kochten voor een cent snoep bij de groenteboer op de hoek van de Zwarteweg. Daar was een glazen vitrine met allerlei heerlijkheden: duimdrop, spekkies, salmiak en ulevellen en nog veel meer. Als je dan wat drop bewaarde, kon je dat in een flesje water doen, dan had je dus dropwater en dat allemaal voor een cent.
Ik zat op School XIII in de Violenstraat. Later liep ik via de Ossemarkt met z’n prachtige huizen naar de Meisjes-H.B.S. Ook herinner ik me de uitstapjes naar de Appelbergen, de Vosbergen en het Paterswoldse Meer. Met trein en bus naar Roodeschool en Oude Schip, wandelen op de zeedijk tussen de schapen. Op schoolreisje gingen we met het boemeltreintje naar Roden. Brood mee en dan kreeg je ‘s middags bij het opeten melk en Ranja of Rojo in de grote tent.
De oorlog sla ik over; die was voor iedereen droevig en moeilijk. Met wat kleerscheuren zijn we er aardig goed doorheen gekomen. Ook de onderduikers die we in huis hadden hebben het overleefd. Na de bevrijding zijn we verhuisd naar de J.C. Kapteynlaan. Toen begon de grote vrijheid en een paar jaar later het uitgaansleven. Ik ging vaak met vrienden naar Frigge in de Herestraat. Daar trad soms een nog niet zo bekende jongeman op: Toon Hermans. Na afloop dronken we boven in de bar Het Hemeltje nog een glaasje. Op zaterdagavond gingen we dansen in Huize Maas aan de Vismarkt op de schone klanken van o.a. het Orkest van John Kristel. Soms gaf Roelof Stalknecht op de piano een paar prachtige riedels weg. Moegedanst liepen we later naar huis, soms door de vrieskou, over de Grote Markt langs de Olle Grieze en dan zag je op de torenklok dat het weer veel te laat geworden was. Thuisgekomen sloop ik heel zachtjes naar boven en hoorde dan de stem van mijn lieve moeder vanuit haar slaapkamer: ‘Ben jij dat kind?’. Mijn schuldbewuste antwoord was: ‘Ja moeder, ik ben een beetje laat.’ En dan zei moeder: ‘Ik heb een warme kruik in je bed gelegd. Slaap lekker, kind.’
Dit waren een paar van mijn mooiste herinneringen aan Groningen. Tegenwoordig woon ik in Brabant, de geboortegrond van mijn man. Hier is het ook goed en mooi hoor, maar toch… Soms ga ik nog een dag naar Groningen voor een bezoek aan het mooie museum en een rondvaart.Dan zie ik vanuit de trein de Martinitoren en denk: ‘Ha fijn, ik ben er weer…’
Dag Groningen! Hou je goed en tot ziens.
